Cộng đồng chia sẻ tri thức Doc24.vn

Tóm tắt một số tác phẩm văn xuôi lớp 12

Gửi bởi: Phạm Thọ Thái Dương vào ngày 2020-05-11 07:39:06 || Kiểu file: DOC

Nội dung tài liệu Tải xuống

Các tài liệu liên quan

Loading...

Thông tin tài liệu

Tóm tắt một số tác phẩm văn xuôi lớp 12
Tóm tắt Tuyên ngôn độc lập của Hồ Chí Minh
Bản tuyên ngôn mở đầu bằng những câu trích dẫn từ "Tuyên ngôn độc lập" của Mỹ, "Tuyên
ngôn nhân quyền và dân quyền" của Pháp để khẳng định quyền độc lập tự do của dân tộc
Việt Nam. Tiếp đó, bản tuyên ngôn lên án tội ác của thực dân Pháp đối với dân tộc Việt Nam
trong đó hơn 80 năm chúng xâm lược chúng ta. Đó là tội ác về kinh tế, chính trị, văn hóa, tội
bán nước hai lần cho Nhật. Bản tuyên ngôn nêu cao cuộc đấu tranh chính nghĩa và thắng lợi
của nhân dân ta. Bản tuyên ngôn kết thúc bằng lời tuyên bố quyền độc lập tự do và ý chí
quyết tâm bảo vệ độc lập tự do của toàn dân tộc
Tóm tắt Nguyễn Đình Chiểu, ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc của Phạm Văn
Đồng
Phần 1: Đặt vấn đề cho bài viết. Tác giả nêu luận điển xu ất phát: Ph ải có cái nhìn đúng về
văn chương Nguyễn Đình Chiểu và thơ văn của ông. Cách nhìn đó là: "Trên trời có nh ững vì
sao có ánh sáng khác thường, nhưng con mắt chúng ta phải chăm chú nhìn thì mới thấy, và
càng nhìn thấy càng sáng thơ văn Nguyễn Đình Chiểu cũng vậy"
Phần 2: Giải quyết vấn đề: Tác giả nêu các luận điểm bổ sung đ ể ch ứng minh cho luận
điểm xuất phát: cách nhìn đúng đắn đó được cụ thể hoá qua cách đánh giá (của tác giả) về:
Cuộc đời và quan niệm sáng tác của Nguyễn Đình Chiểu.
Thơ văn yêu nước của Nguyễn Đình Chiểu (Chủ yếu là Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc)
Tác phẩm Truyện Lục Vân Tiên – Tác phẩm phổ biến, đặc sắc của NĐC (cả nội dung và
nghệ thụât).
Phần 3: Kết thúc vấn đề: (Luận điểm kết luận, cái đích của bài viết)
Đánh giá đúng vị trí của NĐC trong nền văn học dân t ộc theo cách nhìn m ới m ẻ đã nêu ở
phần đầu: "NĐC là một chí sĩ yêu nước, một nhà thơ lớn c ủa nước ta. Đ ời sống và sự
nghiệp của Nguyễn Đình Chiểu là một tấm gương sáng, nêu cao đại v ị và tác dụng của văn
học, nghệ thuật, nêu cao sứ mạng của người chiến sĩ trân mặt trận văn hoá và tư tưởng".
Tóm tắt Thông điệp nhân ngày thế giới phòng chống AIDS 1-12-2003 (Cô-phi-annan)
1) Mở đầu: Nhắc lại việc cam kết của các quốc gia trên thế giới đ ể đánh bại căn
bệnh HIV/AIDS vào năm 2001 và Tuyên bố về cam kết phòng chống HIV/AIDS c ủa quốc
gia đó.

2) Nhìn lại tình hình thực hiện phòng chống HIV/AIDS:
Đã có một số dấu hiệu của chúng ta về nguồn lực, ngân sách, chiến lược quốc gia về phòng
chống HIV/AIDS.
Song hành động của chúng ta vẫn quá ít so với yêu cầu thực tế, d ịch HIV/AIDS vẫn hoành
hành gay tử vong trên thế giới và có rất ít dấu hiệu suy giảm. Trong năm qua, cứ mỗi phút
trôi qua có 10 người nhiễm HIV, và đại dịch này đang lây lan với tốc độ báo động ở phụ nữ,
đang lan rông nhanh nhất ở chính khu vực mà trước nayhình như vẫn còn an toàn - đ ặc bi ệt
là Đông Âu và toàn bộ Châu Á, từ dãy núi Uran đến Thái Bình Dương.
Không hoàn thành được một số mục tiêu đề ra trong Tuyên bố về Cam k ết phòng chống
HIV/AIDS và với tiến độ như hiện nay, chúng ta sẽ không đạt đ ược b ất c ứ mục tiêu nào
năm 2005.
3) Nhiệm vụ cấp bách, quan trong hàng đầu là tích cực phòng chống AIDS
Phải nỗ lực thực hiện cam kết của mình bằng những nguồn lực và hành động cần thiết.
Phải đưa vấn đề AIDS lên vị trí hàng đầu trong chương trình nghị sự về chính tr ị và hành
động
Phải công khai lên tiếng về AIDS
Không được kì thị và phân biệt đối xử đối với những người sống chung với HIV/AIDS.
Đừng một ai ảo tưởng rằng chúng ta có thể bảo vệ được chính mình b ằng cách dựng lên
cách bức tường rào ngăn cách "giữa chúng ta và họ".
Trong thế giới khốc liệt này không có khái niệm chúng ta và h ọ. Trong th ế gi ới đó, im l ặng
đồng nghĩa với cái chết. Có nghĩa là phải hành động để chống l ại đ ại dịch AIDS đang đe
doạ mọi người trên hành tinh này, không trừ một ai.
4) Kết thúc: Lời kêu gọi phòng chống HIV/AIDS:
Tôi kêu gọi các bạn hãy cùng với tôi lên tiếng thật to và hãy dõng dạc về HIV/AIDS
Hãy cùng chúng tôi giật đổ thành luỹ của sự im lặng, kì thị và phân bi ệt đối x ử đang vây
quanh căn bệnh này.
Hãy sát cách cùng chúng tôi, bởi lẽ cuộc chiến chống l ại HIV/AIDS b ắt ngu ồn t ừ chính các
bạn
Tóm tắt Người lái đò sông Đà (Nguyễn Tuân)

Thiên nhiên Tây Bắc được tô điểm bởi con sông đà vừa hung bạo tr ữ tình. Sông Đà có lúc
dịu dàng như người phụ nữ kiều diễm. Nước sông Đà thay đổi theo mùa phản chiếu trời
xuân nắng thu «Mùa xuân dòn xanh ngọc bích, mùa thu lừ lừ chín đỏ như da mặt người bầm
đi vì rượu bữa». Dọc theo sông Đà, có lắm thác nhiều ghềnh, có đá dựng vách thành, có đá
tảng, đá hòn bày thế thạch trận, tạo nên cửa sinh cửa tử. Nổi bật trên bức tranh thiên nhiên
hùng vĩ, đầy sức sống đó là hình ảnh ông lái đò sông Đà. Đó là một người mang vẻ đẹp khỏe
khoắn của người dân lao động vùng sông nước với thân hình cao to, nước da rám nắng. Ông
làm nghề lái đò đã nhiều năm, từng gắn bó với dòng sông Đà, hiểu được tính khí c ủa nó.
Ông thuộc nằm lòng từng con thác lớn, thác nhỏ, từng vách đá, luồng n ước, t ừng c ửa sinh
cửa tử do thế thạch trận tạo nên. Ông đã dùng kinh nghiệm nghề nghiệp cộng với sự cần cù
gan dạ đưa con thuyền vượt thác nước sông Đà đầy nguy hiểm. Ông đã đ ưa nhiều chuyến
hàng về xuôi an toàn để góp phần vào cuộc sống. Sau khi vượt sông Đà, ông lái đò trở về
cuộc sống đời thường thanh thản của mình, ông neo thuyền chỗ khúc sông bình lặng và nấu
ống cơm lam, bàn tán về cá Anh Vũ cá dầm xanh.
Tóm tắt Ai đã đặt tên cho dòng sông (Hoàng Phủ Ngọc Tường)
Bài bút kí đã ca ngợi vẻ đẹp của sông Hương gắn liền với xứ Huế mơ m ộng đã đi vào lòng
người và với truyền thống lịch sử xứ Huế Lúc ở thượng nguồn, sông Hương có vẻ đẹp
mãnh liệt và hoang dại, có nhiều ghềnh thác đáy vực bí ẩn. Có thể xem sông Hương như
bản trường ca của rừng già
Lúc về đồng bằng, sông Hương thơ mộng làm say đắm lòng người. Hai bên bờ sông Hương
chói lọi màu đỏ của hoa đỗ quyên. Dòng sông mềm nh ư t ấm lùa u ốn cong, cảnh đẹp như
bức tranh có đường nét, hình khối «trôi đi giũa hai dãy đ ồi sừng sửng như thành quách»,
«cao đột ngột như VỌNG CẢNH, TAM THAI, LƯU BẢO». Sông hương có vẻ đẹp da màu
biến ảo: «sớm xanh,trưa vàng, chiều tím»
Lúc qua thành phố huế, sông Hương «trôi đi thực chậm», chảy lặng lờ như điệu slow. Sông
Hương «đã trở thành một người tài nữ đánh đàn lúc đêm khuya». Trên sông vọng lại tiếng
hát trong một khoang thuyền nào đó. Sông Hương mang vẻ đẹp vừa trữ tình, vừa trầm mặc
gắn liền với lịch sử bi tráng của dân tộc mà trên thế giới không có dòng sông nào như thế.
Và trước về với biển sông hương lưu luyến tình cảm với thành phố Huế ví như nỗi vấn
vương của nàng Kiều với Kim Trọng

Tóm tắt Vợ chồng A phủ (Tô Hoài)
Ngày xưa, bố Mị lấy mẹ Mị, không đủ tiền cưới phải đến vay nhà thống lí, bố của thống lí
Pá Tra bây giờ. Mẹ Mị đã chết, bố Mị đã già mà món nợ mỗi năm phải trả lãi m ột nương
ngô vẫn còn. Năm đó, ở Hồng Ngài tết đến, A Sử con trai thống lí Pá Tra l ừa b ắt cóc đ ược
Mị về làm vợ cúng trình ma. Mị trở thành con dâu gạt nợ. Khổ hơn con trâu con ngựa, lùi lũi
như con rùa trong xó cửa. Mị toan ăn lá ngón tự tử. Thương cha già, Mị ch ết không đành. Ở
lâu trong cái khổ, Mị quen khổ rồi. Một cái tết nữa lại đến. Mị th ấy lòng ph ơi ph ới. Cô
uống rượu ực từng bát, rồi chuẩn bị lấy váy áo đi chơi. A Sử đã trói đ ứng Mị b ằng m ột
thúng sợi đay.
A Phủ vì tội đánh con quan nên bị làng phạt vạ một trăm bạc trắng. A Phủ trở thành người ở
nợ cho Pá Tra. Một năm rừng động, A Phủ để hổ bắt mất một con bò. Pá Tra đã trói đ ứng
anh vào một cái cọc bằng một cuộn mây. M ấy ngày đêm trôi qua, A Ph ủ s ắp ch ết đau, ch ết
đói, chết rét thì được Mị cắt dây trói cứu thoát. Hai người tr ốn đ ến Phi ềng Sa nên v ợ nên
chồng. A Phủ gặp cán bộ A Châu kết nghĩa làm anh em đ ược giác ng ộ tr ở thành chi ến sĩ du
kích đánh Pháp.
Tóm tắt Vợ nhặt (Kim Lân)
Anh Tràng ở xóm ngụ cư, làm nghề kéo xe bò chở thuê. Đã nhiều tuổi, thô kệch, có tính vừa
đi vừa nói lảm nhảm. Hai mẹ con ở trong một mái nhà tranh vắng teo, rúm ró bên ảnh vườn.
Trận đói kinh khủng đang diễn ra, người chết đói như ngả rạ. Một lần kéo xe thóc Liên
đoàn lên tỉnh, hắn hò một câu vượt dốc rất tình. Một cô gái ton ton ch ạy l ại đ ẩy xe cho
Tràng, liếc mắt cười tít. Lần thứ hai, Tràng gặp lại thị, trông khác hẳn, thị g ầy sọp h ẳn đi,
áo quần tả tơi như tổ đỉa. Một vài câu trách móc, mời chào, th ị ăn m ột ch ập 4 bát bánh đúc
do Tráng đãi. Mua một cái thúng và 2 hào dầu, Tràng dẫn thị về nhà ra mắt m ẹ. Xóm ng ụ c ư
ngạc nhiên khi thấy một người đàn bà xa lạ đi theo Tráng họ bàn tán, có phần lo ngại. Trong
nhá nhem tối, bà cụ Tứ gặp và nói chuyện với nàng dâu mới. Lần đầu nhà Tràng có d ầu
thắp đèn… Tiếng ai hờ khóc người chết đói ngoài xóm lọt vào. Sáng hôm sau, bà m ẹ ch ồng
và nàng dâu mới quét dọn trong nhà ngoài sân. B ữa c ơm – cháo cám – đón nàng dâu m ới. Bà
cụ Tứ vừa ăn vừa kể chuyện làm ăn, gia cảnh với con dâu, nói toàn chuyện vui, toàn chuy ện
sung sướng sau này. Lại một buổi sáng. Tiếng trống thúc thuế dồn dập. Quạ đen bay vù như
mây đen. Thị nói về chuyện Việt Minh phá kho thóc Nhật. Tràng nh ớ l ại lá c ờ đ ỏ bay ph ấp

phới hôm nào…
Tóm tắt rừng xà nu (Nguyên Trung Thành)
Sau 3 năm đi “lực lượng”, Tnú về thăm làng. Bé Heng gặp anh ở con n ước l ớn d ẫn anh v ề.
Con đường cũ, hai cái dốc, rừng lách chằng chịt h ố chông, hầm chông, giàn thò s ắc l ạnh.
Mặt trời chưa tắt thì anh về đến làng. Cụ Mết già làng và bà con dân làng reo lên m ừng r ỡ.
Cụ Mết đưa anh về nhà ăn cơm. Từ nhà ưng vang lên một hồi, ba ti ếng mõ dài, c ả lũ làng
cầm đuốc kéo tới nhà cụ Mết gặp Tnú. Có ông bà già. Nhiều trai tráng và lũ con gái. Đông
nhất là lũ trẻ con. Có cả cô Dít, em gái Mai, nay là bí thư chi bộ kiêm chính trị viên xã h ội. Ai
cũng muốn ngồi gần anh Tnú. Dít thay mặt lũ làng xem giấy có chữ ký chỉ huy cho phép Tnú
về thăm làng một đêm. Quanh bếp lửa rộn lên: “Tốt lắm rồi!” “M ột đêm thôi, mai lại đi r ồi,
ít quá, tiếc quá!”. Rồi cụ Mết kể lại cuộc đời Tnú cho lũ làng nghe. Ti ếng nói r ất tr ầm.
“Anh Tnú đó, nó đi Giải phóng quân đánh giặc… Đ ời nó khổ, nh ưng b ụng nó s ạch nh ư
nước suối làng ta”. Anh Xút bị giặc treo cổ, bà Nhan b ị giặc chặt đ ầu, nó và em Mai đi vào
rừng nuôi anh Quyết cán bộ. Anh dạy nó học chữ. Nó học chữ thì hay quên nh ưng đi r ừng
làm liên lạc thì đầu nó sáng lạ lùng. Nó v ượt thác, xé r ừng mà đi, l ọt t ất c ả vòng vây c ủa
giặc. Một lần Tnú vượt thác Đắc nông thì bị giặc bắt, bị tra t ấn, b ị đ ầy đi Kông Tum. Ba
năm sau, Tnú vượt ngục trốn về, lưng đầy thương tích. Tnú đọc thư tuyệt m ệnh c ủa anh
Quyết gửi cho dân làng Xô Man trước khi anh t ử th ương. Tnú đi b ộ lên núi Ng ọc Linh đem
về một gùi đá mài. Đêm đêm làng Xô Man thức mài vũ khí. Thằng D ục chỉ huy đ ồn Đ ắc Hà
đưa lũ ác ôn về vây ráp làng. Tiếng kêu khóc vang dậy. C ụ Mết và trai tráng lánh vào r ừng,
bí mật bám theo giặc. Bọn giặc đã giết chết mẹ con Mai. Tay không ra c ứu v ợ con, Tnú b ị
giặc bắt. Chúng lấy nhựa xà nu đốt cháy 10 ngón tay anh. c ụ M ết và lũ thanh niên t ừ r ừng
xông ra, dùng mác, và rựa chém chết tất cả 10 tên ác ôn. Th ằng D ục ác ôn và xác lũ lính
ngổn ngang quanh đống lửa trên nhà ưng. Từ đó, làng Xô Man ào ào rung đ ộng. Và l ửa cháy
khắp rừng. Sau đó, Tnú ra đi tìm cách mạng…”
Cụ Mết ngừng kể, rồi hỏi Tnú đã giết được mấy thằng Diệm, mấy thằng Mĩ rồi? Anh k ể
chuyện đánh đồn, xông xuống hầm ngầm dùng tay bóp chết thằng chỉ huy… thằng Dục,
“đúng chớ… chúng nó đứa nào cũng là thằng Dục!”. Mưa rơi nặng hạt. Không ai nh ận th ấy
đêm đã khuya. Sáng hôm sau cụ Mết và Dít tiễn Tnú lên đ ường. Ba ng ười đ ứng nhìn nh ững
rừng xà nu nối tiếp chạy đến chân trời…

Tóm tắt Những đứa con trong gia đình (Nguyễn Thi)
Việt quê ở Bến Tre. Chị gái là Quyết Chiến, hai chị em cùng đi b ộ đ ội m ột ngày. Trong m ột
trận đánh lớn trong rừng cao su, Việt dùng thủ pháo diệt một xe bọc thép Mĩ. Nhưng Vi ệt đã
bị thương nặng, ngất đi trên chiến trường, bị lạc đơn vị ba ngày đêm. Tỉnh rồi lại mê, mê
rồi lại tỉnh, anh nhớ lại những kỷ niệm vui, buồn tuổi thơ, nhớ lại ba má, anh chị em, nh ớ
chú Năm. Cả ba lẫn má đều hy sinh trong chiến tranh. Việt và ch ị Chi ến ra đi đánh gi ặc đ ể
báo thù cho ba má, để giải phóng quê hương, tiếp tục trang sử anh hùng của gia đình. Anh
Tánh dẫn tiểu đội đi tìm Việt suốt 3 ngày, mấy lần đụng địch, l ục suốt m ặt tr ận dài d ặc
mới gặp được Việt và đưa về bệnh viện quân y. Lúc vết thương sắp lành, anh Tánh gi ục
Việt viết thư cho chị Chiến.
Tóm tắt Chiếc thuyền ngoài xa (Nguyễn Minh Châu).
Nhiếp ảnh Phùng đã từng tham gia cuộc kháng chiến chống Mĩ. Anh đ ược trưởng phòng
phân công xuống vùng biển để chụp một bức ảnh cảnh biển buổi sáng. Anh quan sát và gi ơ
máy bấm máy. Đó là một cảnh "đắt" trời cho. "Mũi thuyền in một nét m ơ hồ lòe nhòe vào
bầu sương mù trắng như sữa có pha chút màu hồng hồng của mặt trời chi ếu vào". Toàn b ộ
khung cảnh từ đường nét đến ánh sáng đều hài hòa và rất đ ẹp. Nó đ ẹp nh ư "b ức tranh m ực
tàu của một danh họa thời cổ". Phùng rất xúc động và nhận ra sự rung c ảm c ủa tâm h ồn
mình. Anh liên tưởng đến câu nói của ai đó "bản thân cái đẹp chính là đạo đức".
Ngay lúc ấy Phùng thấy mũi thuyền tiến thẳng vào bờ. M ột người đàn ông và m ột ng ười
đàn bà rời thuyền. Tiếng quát của người đàn ông: "Cứ ngồi yên nay. Động nay tao gi ết c ả
mày đi bây giờ". Người đàn bà cao lớn, đường nét thô k ệch m ệt m ỏi sau m ột đêm kéo l ưới.
Người đàn ông có tấm long rộng và cong như một chiếc thuyền. Mái tóc tổ qu ạ, lão đi chân
chữ bát. Hai con mắt dữ tợn. Cả hai đến chỗ chi ếc xe rà phá mìn c ủa công binh M ỹ b ỏ l ại.
Người đàn ông trở nên hùng hổ, rút chiếc thắt long trongngười qu ật t ới t ấp vào l ưng ng ười
đàn bà, vừa đánh vừa nguyền rủa bằng cái giọng rên r ỉ đau đ ớn: "Mày ch ết đi cho ông nh ờ.
Chúng mày chết đi cho ông nhờ". Giưã lúc ấy thằng Phác (con của cặp vợ chồng) lao ra nh ư
một mũi tên. Phùng cũng lao tới. Khi anh tới nơi thì chi ếc dây da n ằm trong tay th ằng Phác.
Nó đánh vào ngực bố nó. Lão đàn ông giằng lại chiếc dây thắt l ưng không được li ền dang
thẳng cách tay cho thằng bé 2 cái tát. Lão bỏ về thuyền, hai mẹ con ôm nhau khóc.
Ba hôm sau Phùng lại chứng kiến một cảnh tương tự. Chỉ có khác là ch ị thằng Phác gi ằng

được con dao mà thằng em trai địng dùng làm vũ khí đ ể bảo vệ bà m ẹ. Không th ể ch ịu
được, Phùng xông ra buộc lão đàn ông chấm dứt hành động độc ác. Lão đánh tr ả, Phùng bị
thương phải đưa vào bệnh xá của toà án huyện. Tại đây anh biết được cảnh ngộ qua lời tâm
sự của người đàn bà hàng chài. Anh ngạc nhiên và thực sự thông cảm. Anh và chánh án Đ ẩu
vỡ ra một điều nghịch lí, không có trong sách sở nhưng phải chấp nhận. Sau đó anh tr ở v ề
phòng văn hoá, suy nghĩ về tấm ảnh chụp được trong lốc lịch.
Tóm tắt Hồn Trương Ba, Da Hàng Thịt (Lưu Quang Vũ): Gồm 7 cảnh
Trương Ba giỏi đánh cờ, bi Nam Tào bắt chết nhầm. Vì mu ốn s ửa sai, Nam Tào và Đ ế
Thích cho hồn TB nhập vào xác anh hàng thịt rồi ch ết. Trú nh ờ linh h ồn trong th ể xác anh
hàng thịt, TB gặp nhiều điều phiền toái: Lí trưởng sách nhi ễu khi ến con trai TB ph ải đ ưa
hối lộ cho lí trưởng , để đến nửa đêm TB mới được rời nhà anh hành thịt v ề nhà mình; chi
hàng thịt đòi chồng lại. Trong con mắt người thân, từ vợ, con dâu đến cháu gái, TB trở thành
kẻ xa lạ…
TB đau khổ vi phải sống trái tự nhiên, giả tạo. Hồn TB bi thể xác hồn th ịt xui khi ến, d ần
dần bi nhiễm một số thói xấu, những cái tầm thường của anh đồ t ể. Ý th ức đ ược đi ều đó,
linh hồn TB giằn vặt đau khổ và đi đến quyết đinh chống lại bằng cách tách linh hồn ra
khỏi thể xác anh hàng thịt. Xác hàng thịt chế giễu, ve van hồn TB thỏa hiệp.
Đế Thích địịnh giúp hồn TB nhập vào xác cu Tị, TB kiên quyết từ ch ối, xin cho cu T ị đ ược
sống, đồng thời trả xác lại cho anh hàng thit và chấp nhận cái chết

Tác phẩm đọc thêm
Tóm tắt Những ngày đầu tiên của nước Việt Nam mới (Võ Nguyên Giáp): 4 đoạn
- Đoạn 1: Từ đầu đến "ập vào miền Bắc": Tư thế đứng vững mạnh, hiên ngang của dân tộc
thời chống Mĩ, tác giả hồi tưởng về "giờ phút hiểm nghèo" của nước Việt Nam mới.
- Đoạn 2: Tiếp theo đến "thêm trầm trọng": Những khó khăn m ọi mặt c ủa đ ất n ước t ưởng
khó có thể vượt qua.
- Đoạn 3: Tiếp theo đến "Ba trăm bảy mươi ki-lô-gam vàng: Nh ững bi ện pháp tích c ực c ủa
chính quyền mới và quyết tâm vượt qua mọi khó khăn thử thách của toàn Đảng, toàn dân ta.
- Đoạn 4: Còn lại: Hình ảnh Bác Hồ như sự tượng trưng cho một chính th ể m ới, nhà n ước
của dân, do dân, vì dân
Tóm tắt Bắt sấu ở rừng U Minh Hạ (Sơn Nam)

Truyện kể về tài bắt sấu của ông năn Hên, người thợ già chuyên bắt s ấu ở Kiên Giang.
Nghe tin ngọn rạch Cái Tàu có cái ao sấu "nhiều như trái mù u chin r ụng", ông năm Hên tìm
đến để bắt sấu cho dân làng ở đó. Và ông đã bắt sấu bằng… tay không! Ch ỉ can m ột ng ười
dẫn đường đến cái ao cá sấu. Trên xuồng đi bắt cá sấu cũng chỉ có m ột loin nhang tr ần và
một hũ rượu. Vậy mà, chỉ một giờ đồng hồ sau, Tư Hoạch (người dẫn đường) đã bơi xuồng
về như dạo mát, kéo theo sau chiếc bè quái d ị đ ược k ết b ằng 45 con cá s ấu còn s ống nhăn,
con này buộc nối đuôi con kia, đen ngòm như một khúc cây khô dài. Bà con ch ưa heat ng ạc
nhiên, khâm phục thì ở mé rừng, ông năm Hên đã xuất hiện như tướng ông thầy pháp, "áo
rách vai, tóc rối nùi, mắt đỏ ngầu, bó nhang cháy đỏ quơ qua, quơ lại trên tay". Có m ột v ẻ gì
như thần bí, nhưng thực chất đây cũng là một "nghệ sĩ tay không bắt sấu" ở rừng U Minh
Hạ.
Tóm tắt Mùa lá rụng trong vườn: (Ma Văn Kháng)
Chuyện xảy ra ngay trong gia đình ông Bằng, một gia đình được coi là nền nếp, luôn giữ gia
pháp, gia phong nay trở nên chao đảo trước những thay đổi lớn của XH. Những con ng ười
hôm qua chấp nhận hy sinh nay lại rơi vào quyền l ực của ti ền tài (Lí), có ng ười hôm qua là
anh hùng nay trở nên lạc lõng (Đông). Có người xưa là bộ đội nay tr ốn sang n ước ngoài
(Cừ)…Nhưng cũng có những người trong gia đình giữ vững được truyền thống gia đình như
ông Bằng, chị Hoài. Chị Hoài - người con dâu trưởng gia đình ông B ằng, v ợ anh c ả T ường
liệt sĩ - nay có gia đình riêng, nhưng vẫn gắn bó sâu s ắc v ới gia đình nhà ch ồng tr ước. Ở
nông thôn, công việc bận rộn quanh năm, lại là chủ nhi ệm h ợp tác xã, m ẹ c ủa 4 đ ứa con,
nhưng đúng chiều 30 tết, chị vẫn lên Hà Nội thăm gia đình ông B ằng và cúng t ất niên cùng
với bố chồng và các em. Mọi người trong gia đình đều ngạc nhiên và mừng rỡ. Ông Bằng và
chị Hoài không nén được xúc động trước cuộc gặp gỡ cuối năm. R ồi cảnh cúng gia tiên
nghiêm trang, thiêng liêng, sau đó là bữa cơm sum hợp gia đình chi ều 30 t ết đ ầm ấm, vui
vẻ…Tất cả đã nói lên nét đẹp tình người gắn bó với nhau - dù trong hoàn c ảnh nào - và c ả
nét đẹp truyền thống văn hoá dân tộc trong ngày Tết Nguyên đán.
Tóm tắt Một người Hà Nội (Nguyễn Khải)
Nhân vật trung tâm trung truyện ngắn là cô Hiền, một người Hà Nội bình thường. Cũng như
những người Hà Nội bình thường khác, cô đã cùng HN, cùng đ ất nước tr ải qua nh ững bi ến
động, thăng trầm nhưng vẫn giữ được cốt cách HN, cái bản lĩnh văn hoá c ủa ng ười HN. Cô

sống thằng thắn, chân thành, không giấu giếm quan điểm, thái đ ộ riêng c ủa mình v ới m ọi
hiện tượng xung quanh.
Thời trẻ, cô Hiền là một người tài hoa, yêu thích văn chương, giao du với đ ủ lo ại thanh niên
con nhà giàu, nghệ sĩ văn nhân, nhưng khi chọ chồng cô không h ề lãng main mà ch ọn ông
anh giáo dạy cấp Tiểu học hiền lành, chăm chỉ. Cô tính toán kĩ l ưỡng khi qu ản lí gia đình,
dạy dỗ con cái từ cách ăn nói, đi đứng… sao cho thể hiện được nét văn hoá của người HN
Hoà bình lập lại ở miền Bắc, cô Hiền nói về niềm vui và cả những cái có phần máy móc,
cực đoan của cuộc sống xung quanh: vui hơi nhiều, nói cũng h ơi nhi ều, theo cô chính ph ủ
can thiệp vào nhiều việc của dân quá .... Cô tính toán mọi việc trước sau rất khôn khéo và đã
tính là làm, đã làm là không để ý đến những đàm tiếu của thiên hạ...
Miền Bắc bước vào thời kì đương đầu với chiến tranh phá hoại bằng không quân của Mĩ.
Cô Hiền dạy con cách sống “biết tự trọng, biết xấu hổ”, biết sống đúng với bản chất người
Hà Nội. Đó cũng là lí do vì sao cô sẵn sàng cho con trai ra tr ận: “Tao đau đ ớn mà b ằng lòng,
vì tao không muốn nó sống bám vào sự hi sinh của bạn. Nó giám đi cũng là biết tự trọng”...
Sau chiến thắng mùa xuân 1975, đất nước trong thời kì đổi mới, giữa không khí xô b ồ c ủa
thời kinh tế thị trường, cô Hiền vẫn là “một người Hà nội c ủa hôm nay, thu ần tuý Hà N ội,
không pha trộn”. Từ chuyện cây si cổ thụ ở đền Ngọc Sơn, cô Hiền nói v ề ni ềm tin vào
cuộc sống ngày càng tốt đẹp hơn.