Cộng đồng chia sẻ tri thức Doc24.vn

Sáng kiến kinh nghiệm Mĩ thuật lớp 6

Gửi bởi: Phạm Thọ Thái Dương vào ngày 2019-12-23 08:09:41 || Kiểu file: DOC Lượt xem: 249 | Lượt Download: 1 | File size: 0.2048 Mb

Nội dung tài liệu Tải xuống


Link tài liệu:
Tải xuống

Các tài liệu liên quan

Thông tin tài liệu

“TỔ CHỨC, QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG NHÓM HIỆU QUẢ
TRONG GIỜ THỰC HÀNH VẼ TRANH ĐỀ TÀI KHỐI LỚP 6”
1. ĐẶT VẤN ĐỀ:
1.1. Tầm quan trọng của vấn đề được nghiên cứu:
Giáo dục Mĩ thuật đóng vai trò rất quan trọng trong việc không chỉ khuyến khích sự
sáng tạo của học sinh mà giúp phát triển nhân cách và các năng lực xã hội. Chính vì
vậy, giáo dục Mĩ thuật là một phần quan trọng trong nỗ lực của giáo viên phụ trách
môn Mĩ Thuật. Nhằm truyền cảm hứng cho học sinh học môn Mĩ thuật, đồng th ời
khuyến khích giáo viên kết hợp các kỹ năng mỹ thuật với các phương pháp dạy học
lấy người học làm trung tâm, khuyến khích sự tương tác, kích thích tư duy sáng t ạo,
kích thích phát triển nhận thức thông qua hoạt động thực tế.
Trên cơ sở lý thuyết giáo dục và giảng dạy Mĩ thuật, giáo viên sẽ tổ chức dạy
cho các em học Mĩ thuật qua các hoạt động Vẽ cùng nhau, Vẽ theo nhạc, Vẽ bi ểu đ ạt,
tạo hình 3D từ các vật tìm được, Xây dựng cốt truyện... Thông qua các ho ạt đ ộng t ạo
hình sẽ khơi gợi và phát huy được năng khiếu thẩm mỹ vốn có ở trẻ, gây hứng thú cho
các em trước cái đẹp, tiến tới hình thành thị hiếu thẩm mỹ của học sinh trong cu ộc
sống. Hoạt động giáo dục Mĩ thuật còn góp phần đem lại nhận thức mới, niềm vui,
hứng thú và sáng tạo học tập cho trẻ. Việc sử d ụng n ền nh ạc trong các ho ạt đ ộng Mĩ
thuật cũng tạo cho học sinh hứng thú, không khí lớp học vui vẻ, thân thiện.
“Các em học sinh khi tới trường giống như những cây non có rễ cứng cáp và
đầy tiềm năng. Giáo viên chỉ đóng vai trò là những người thúc đẩy, bi ết c ần ph ải thêm
chất xúc tác gì vào nước tưới để giúp những cây non đó phát triển”, đó là thông đi ệp
bà Kirsren Fugl, chuyên gia tư vấn Đan Mạch đã nêu tại các buổi t ập hu ấn cho giáo
viên khi thực hiện phương pháp mới của dự án. Điểm nổi bật của phương pháp dạy
học này là giáo viên có thể chủ động theo từng nội dung ti ết d ạy mà k ết h ợp nhi ều k ỹ
thuật trong một bài dạy. Khi giảng dạy, giáo viên Mĩ thu ật ph ải n ắm v ững nh ững yêu
cầu để xây dựng các nội dung liên kết, đặc biệt lưu ý tới 5 lĩnh v ực năng l ực: kinh
nghiệm; kỹ năng và kỹ thuật; phân tích giải trình; thể hiện năng lực truyền thông tin và
đánh giá với các chủ điểm chung phù hợp với học sinh trung học cơ sởở các lứa tuổi
khác nhau. Tổ chức lớp học phần lớn được thông qua hoạt động nhóm theo phương
châm: Lấy người học làm trung tâm, khuyến khích sự tương tác, kích thích tư duy sáng
tạo, kích thích phát triển nhận thức thông qua hoạt động thực tế mà các em được trải
nghiệm.
Mặc dù vậy, phương pháp dạy học Mĩ thuật mới được áp dụng t ừ h ọc kì 1 c ủa
năm học 2016 - 2017 vẫn còn khá nhiều điểm giáo viên băn khoăn, lúng túng, không

1

biết thực hiện như thế nào cho đúng tinh thần đổi mới, cho đạt hiệu quả? Qua 2 đợt
tập huấn và dự giờ thực tế, có thể nói hình thức tổ chức của phương pháp mới này
còn quá mơ hồ đối với đại đa số giáo viên chuyên trách. Ngoài vấn đề thay đ ổi n ội
dung phân phối chương trình, sự thay đổi hình thức tổ chức lớp học phần lớn được
thông qua hoạt động nhóm là một trong những vấn đề trọng tâm khiến giáo viên không
khỏi tránh được những khó khăn, vướng mắc.
- Tại sao phải tổ chức hình thức học tập theo nhóm?
- Tổ chức hình thức học tập theo nhóm như thế nào cho hiệu quả?
- Ở hoạt động nào thì cần phải tổ chức hình thức học tập hình thức nhóm?
- Khi học tập theo nhóm thì đánh giá học sinh như thế nào để đảm bảo đúng,
chính xác với năng lực thực tế của từng học sinh?...
Trên đây là một số các câu hỏi đặt ra mà mỗi giáo viên đều mong muốn có đ ược
câu trả lời xác đáng. Như lời thầy chuyên viên chính Vụ Giáo dục Trung học cơ sở,
BGD&ĐT : Cái gì đổi mới, thời gian đầu cũng sẽ không tránh kh ỏi khó khăn, đi ều
quan trọng chính là ở chỗ, người giáo viên phải biết lấy học sinh làm trung tâm c ủa
quá trình giảng dạy, hiểu trình độ từng em, từ đó có những hành động thiết th ực đ ể
cải thiện điều kiện học tập và kết quả học tập của các em. Với những nỗ lực của bản
thân, tôi đã đi sâu vào tìm hiểu và đề ra một số giải pháp nhằm tổ chức có hiệu quả
hình thức học tập nhóm theo phương pháp Mĩ thuật mới (dự án do Đan Mạch hỗ trợ).
1.2. Thực trạng liên quan đến vấn đề nghiên cứu:
- Cái khó khăn lớn nhất khi tổ chức hình thức học tập theo nhóm là qu ản lý tr ật
tự học sinh. Nếu giáo viên có biện pháp xử lý tốt thì hiệu quả học t ập sẽ đ ạt đ ược
như mục tiêu đề ra.
- Nếu giáo viên tổ chức học tập theo nhóm thường xuyên, t ạo n ề n ếp, thói quen
cho học sinh thì những khó khăn không còn là vấn đề phải lo lắng.
- Giáo viên lập sổ tay theo dõi tinh thần, thái độ và quá trình tham gia c ủa h ọc
sinh trong nhóm, thường xuyên cập nhật những nhận xét thì vi ệc đánh giá h ọc sinh s ẽ
chính xác và đảm bảo công bằng.
1.3. Lí do chọn đề tài:
Giáo dục Mĩ thuật đóng vai trò rất quan trọng trong việc không chỉ khuyến khích sự
sáng tạo của trẻ em mà giúp phát triển nhân cách và các năng l ực xã h ội. Chính vì v ậy,
giáo dục Mĩ thuật là một phần quan trọng trong nỗ lực của Đại sứ quán Đan Mạch
nhằm hỗ trợ quá trình dân chủ và đa nguyên tại Việt Nam. Dự án này nhằm truyền
cảm hứng cho giáo viên dạy Mĩ thuật, khuyến khích giáo viên kết h ợp các k ỹ năng m ỹ
thuật với các phương pháp dạy học lấy người học làm trung tâm, khuy ến khích s ự

2

tương tác, kích thích tư duy sáng tạo, kích thích phát triển nhận thức thông qua ho ạt
động thực tế.
Trên cơ sở lý thuyết giáo dục và giảng dạy Mĩ thuật, giáo viên sẽ tổ chức dạy
cho các em học Mĩ thuật qua các hoạt động Vẽ cùng nhau, Vẽ theo nhạc, Vẽ bi ểu đ ạt,
tạo hình 3D từ các vật tìm được, Xây dựng cốt truyện... Thông qua các ho ạt đ ộng t ạo
hình sẽ khơi gợi và phát huy được năng khiếu thẩm mỹ vốn có ở trẻ, gây hứng thú cho
các em trước cái đẹp, tiến tới hình thành thị hiếu thẩm mỹ của học sinh trong cu ộc
sống. Hoạt động giáo dục Mĩ thuật còn góp phần đem lại nhận thức mới, niềm vui,
hứng thú và sáng tạo học tập cho trẻ. Việc sử d ụng n ền nh ạc trong các ho ạt đ ộng Mĩ
thuật cũng tạo cho học sinh hứng thú, không khí lớp học vui vẻ, thân thiện.
“Các em học sinh khi tới trường giống như những cây non có rễ cứng cáp và
đầy tiềm năng. Giáo viên chỉ đóng vai trò là những người thúc đẩy, bi ết c ần ph ải thêm
chất xúc tác gì vào nước tưới để giúp những cây non đó phát triển”, đó là thông đi ệp
bà Kirsren Fugl, chuyên gia tư vấn Đan Mạch đã nêu tại các buổi t ập hu ấn cho giáo
viên khi thực hiện phương pháp mới của dự án. Điểm nổi bật của phương pháp dạy
học này là giáo viên có thể chủ động theo từng nội dung ti ết d ạy mà k ết h ợp nhi ều k ỹ
thuật trong một bài dạy. Khi giảng dạy, giáo viên Mĩ thu ật ph ải n ắm v ững nh ững yêu
cầu để xây dựng các nội dung liên kết, đặc biệt lưu ý tới 5 lĩnh v ực năng l ực: kinh
nghiệm; kỹ năng và kỹ thuật; phân tích giải trình; thể hiện năng lực truyền thông tin và
đánh giá với các chủ điểm chung phù hợp với học sinh trung học cơ sởở các lứa tuổi
khác nhau. Tổ chức lớp học phần lớn được thông qua hoạt động nhóm theo phương
châm: Lấy người học làm trung tâm, khuyến khích sự tương tác, kích thích tư duy sáng
tạo, kích thích phát triển nhận thức thông qua hoạt động thực tế mà các em được trải
nghiệm.
Mặc dù vậy, phương pháp dạy học Mĩ thuật mới được áp dụng trên toàn t ỉnh t ừ
học kì 1 của năm học 2017 - 2018 vẫn còn khá nhiều điểm giáo viên băn khoăn, lúng
túng, không biết thực hiện như thế nào cho đúng tinh thần đổi m ới, cho đ ạt hi ệu qu ả?
Qua 2 đợt tập huấn và dự giờ thực tế, có thể nói hình th ức t ổ ch ức c ủa ph ương pháp
mới này còn quá mơ hồ đối với đại đa số giáo viên chuyên trách. Ngoài vấn đề thay
đổi nội dung phân phối chương trình, sự thay đổi hình th ức t ổ ch ức l ớp h ọc ph ần l ớn
được thông qua hoạt động nhóm là một trong những vấn đề tr ọng tâm khi ến giáo viên
không khỏi tránh được những khó khăn, vướng mắc.
- Tại sao phải tổ chức hình thức học tập theo nhóm?
- Tổ chức hình thức học tập theo nhóm như thế nào cho hiệu quả?
- Ở hoạt động nào thì cần phải tổ chức hình thức học tập hình thức nhóm?

3

- Khi học tập theo nhóm thì đánh giá học sinh như thế nào để đảm bảo đúng,
chính xác với năng lực thực tế của từng học sinh?...
Trên đây là một số các câu hỏi đặt ra mà mỗi giáo viên đều mong muốn có đ ược
câu trả lời xác đáng. Như lời thầy chuyên viên chính Vụ Giáo dục Trung học cơ sở,
BGD&ĐT : Cái gì đổi mới, thời gian đầu cũng sẽ không tránh kh ỏi khó khăn, đi ều
quan trọng chính là ở chỗ, người giáo viên phải biết lấy học sinh làm trung tâm c ủa
quá trình giảng dạy, hiểu trình độ từng em, từ đó có những hành động thiết th ực đ ể
cải thiện điều kiện học tập và kết quả học tập của các em. Với những nỗ lực của bản
thân, tôi đã đi sâu vào tìm hiểu và đề ra một số giải pháp nhằm tổ chức có hiệu quả
hình thức học tập nhóm theo phương pháp Mĩ thuật mới
1.4. Giới hạn nghiên cứu của đề tài:
Nội dung chương trình giáo dục Mĩ thuật theo phương pháp mới yêu c ầu giáo viên xây
dựng các chủ đề cho phù hợp. Mỗi chủ đề tạo thành một quy trình mỹ thuật t ương tác
và tích hợp giữa 5 nội dung: Vẽ theo mẫu, Vẽ trang trí, Vẽ tranh, T ập n ặn t ạo dáng,
Thường thức Mỹ thuật. Mỗi chủ đề sẽ lồng ghép giáo dục nhiều mục tiêu và được
thực hiện ít nhất là 2 tiết, nhiều nhất là 5 tiết hoặc cũng có th ể h ơn. Tuy nhiên tùy
điều kiện vật chất của nhà trường, khả năng chuẩn bị đồ dùng học tập của học sinh
mà giáo viên có thể bỏ bớt, thay vào chủ đề khác hoặc xây dựng số l ượng ti ết d ạy
theo từng chủ đề cho phù hợp. Đây là một chương trình giáo d ục Mĩ thu ật năng đ ộng,
phát huy, rèn luyện được nhiều kỹ năng cho học sinh, đặc biệt là kỹ năng sống.
2. CƠ SỞ LÍ LUẬN:
Như đã nêu ở trên, các hoạt động giáo dục Mĩ thuật ở Trung học cơ sởtheo phương
pháp mới hầu hết là tiến hành theo nhóm, để hiểu rõ hơn vấn đề nghiên cứu trước hết
chúng ta cần tìm hiểu:
1. Thế nào là hình thức học tập theo nhóm?
Trước tiên cần phải hiểu rằng hoạt động nhóm không phải là ph ương pháp
giảng dạy mà là cách thức tổ chức lớp học. Dạy học theo nhóm là hình thức tổ chức
lớp học mà trong đó dưới sự hướng dẫn của giáo viên, học sinh làm việc cùng nhau
trong những nhóm nhỏ để hoàn thành mục đích học tập chung của nhóm, thực hiện các
hoạt động như thảo luận, đóng vai, giải quyết vấn đề... Mỗi thành viên không chỉ có
trách nhiệm thực hiện các hoạt động của nhóm mà còn phải có trách nhiệm h ợp tác,
giúp đỡ các thành viên trong nhóm hoàn thành các nhiệm vụ được giao. Dạy học theo
nhóm là sự tác động trực tiếp giữa học sinh với nhau và cùng nhau hoàn thành nhiệm
vụ học tập. Mỗi cá nhân phải có ý thức tự hoàn thành nhiệm vụ c ủa mình. Thành công
của cá nhân là thành công chung của cả nhóm.
Dạy học theo nhóm có một số đặc
điểm sau:

4

- Hoạt động dạy học vẫn được tiến hành trên quy mô c ả l ớp, nh ư mô hình gi ờ
học truyền thống. Việc phân chia nhóm học sinh vừa tuân theo nhận thức, kh ả năng
tiếp thu kiến thức của học sinh, vừa phụ thuộc vào nhiệm vụ học tập học sinh c ần
phải giải quyết.
- Học sinh phải trực tiếp tham gia các hoạt động, giải quyết các nhiệm vụ h ọc
tập được đặt ra cho mỗi nhóm.
- Trong mỗi nhóm phải có sự phân công nhiệm vụ rõ ràng cho từng thành viên,
phải cùng hợp tác, trao đổi giải quyết nhiệm vụ chung của nhóm.
- Giáo viên là người thiết kế các nhiệm vụ học tập và đ ưa ra các ho ạt đ ộng c ụ
thể cho từng nhóm. Giáo viên chỉ đóng vai trò tổ chức, hướng dẫn chứ không phải là
người đưa ra kiến thức, tìm ra kiến thức.
- Học sinh là chủ thể tích cực chủ động sáng tạo của ho ạt đ ộng h ọc t ập. Trong
giờ học theo nhóm, giáo viên dẫn dắt học sinh khám phá, lĩnh hội kiến thức qua t ừng
bước. Các nhóm học sinh tự tiến hành các hoạt động, qua những tr ải nghi ệm cùng
bạn, các em sẽ rút ra được kiến thức cần thiết cho mình.
2. Mục đích, vai trò của hình thức học tập nhóm trong dạy h ọc ở Trung h ọc c ơ
sở.
Nhằm thực hiện đổi mới phương pháp dạy học phát huy tính tích c ực ch ủ đ ộng
sáng tạo của học sinh, đảm bảo nguyên tắc “Dạy học thông qua cách t ổ ch ức các ho ạt
động học tập của học sinh”, trong những năm gần đây giáo viên Trung học cơ sởnói
chung đã được tập huấn, được triển khai rất nhiều các phương pháp, bi ện pháp t ổ
chức lớp học. Có thể nói hiệu quả của việc đổi mới chưa th ật s ự đ ạt đ ược nh ư m ục
tiêu đề ra nhưng bước đầu đã khằng định một hướng đi đúng của Ngành Giáo d ục.
Qua quá trình đổi mới, giáo viên có nhiều sự lựa chọn trong vi ệc t ổ ch ức các ho ạt
động dạy học, phù hợp tâm sinh lý lứa tuổi học sinh.
So với trước đây, giáo viên chỉ tổ chức duy nhất một hình thức học tập được lặp
đi lặp lại ở tất cả các bài, ở tất cả các môn đó là: Cô giảng – trò nghe, cô hỏi – trò đáp.
Giáo viên tốn quá nhiều công sức cho việc truyền tải kiến thức cho học sinh mà kết
quả vẫn không khả quan. Học sinh học trước quên sau, kiến thức bấp bênh, không
chắc chắn. Từ khi thay đổi phương pháp dạy học, thay đổi mô hình tổ chức l ớp thì
hình thức học tập nhóm được nâng lên hàng đầu. Chúng ta đều biết mỗi phương pháp
dạy học đều có một lợi thế nhất định. Việc dạy học theo nhóm nhỏ cho phép h ọc sinh
có nhiều cơ hội hơn để diễn đạt và khám phá ý tưởng của mình, mở rộng suy nghĩ, rèn
luyện kĩ năng nói, kĩ năng giao tiếp. Học sinh phát huy được vai trò trách nhi ệm cá
nhân vừa có cơ hội để học tập từ các bạn qua cách làm việc hợp tác giữa các thành
viên trong nhóm. Như vậy, tổ chức cho học sinh làm việc theo nhóm chính là đã t ạo

5

điều kiện cho tất cả học sinh tham gia vào bài học một cách chủ động và t ạo đ ược
một môi trường xã hội thuận lợi để trẻ hình thành tính cách đồng thời phát tri ển kĩ
năng sống của mình. Hình thành cho các em tinh thần tự chủ, đoàn kết, hợp tác giúp đỡ
nhau. Song song đó học tập theo nhóm còn giúp học sinh phát triển năng l ực xã h ội,
phát triển kỹ năng sử dụng ngôn ngữ, kỹ năng thảo luận, kỹ năng bảo vệ ý kiến, kỹ
năng giải quyết mâu thuẫn ...Giúp những học sinh nhút nhát, thiếu tự tin có cơ hội phát
biểu, trình bày ý kiến của mình và từ đó trở nên t ự tin, năng đ ộng, m ạnh d ạn h ơn
trước tập thể. Học sinh có cơ hội phát huy kỹ năng sáng t ạo, đánh giá, t ổng h ợp, phân
tích, so sánh, biết giải quyết các vấn để và tình huống, trong h ọc t ập m ột cách phù
hợp, hiệu quả và sáng tạo và từ những vấn đề, tình hu ống đó h ọc sinh s ẽ rút ra đ ược
những kinh nghiệm quý giá cho bản thân.
3. Một số vấn đề về phương pháp dạy học Mĩ thuật theo phương pháp.
a. Mục tiêu: Truyền cảm hứng cho giáo viên Trung học cơ sở, khuyền khích
giáo viên kết hợp các kỹ năng mỹ thuật với các phương pháp dạy học mới. Mục tiêu
chính của phương pháp này nhằm giúp học sinh hình thành và phát triển các năng lực:
+ Năng lực trải nghiệm: Cho các em được làm việc với nh ững ch ủ đ ề liên quan
đến kinh nghiệm đã có của bản thân.
+ Năng lực kỹ năng và kỹ thuật thông qua các hoạt động : Vẽ cùng nhau, chân
dung biểu đạt, vẽ theo nhạc, tạo hình từ vật tìm được, nặn hoặc uốn t ạo dáng, xây
dựng cốt truyện (xây dựng bối cảnh câu chuyện).
+ Năng lực biểu đạt: Có nghĩa là học sinh ứng dụng ngôn ng ữ mĩ thu ật đ ể di ễn
đạt sự trải nghiệm và thái độ của bản thân.
+ Năng lực phân tích và trình bày: Thông qua các hoạt động trình bày v ề tác
phẩm của mình, tham gia giải thích, phân tích, nhận xét về nghệ thuật, kỹ thuật th ể
hiện tác phẩm.
+ Năng lực giao tiếp và đánh giá: Học sinh tham gia giao ti ếp, th ảo lu ận và đánh
giá tất cả các hoạt động trong tiết Mĩ thuật, đánh giá những gì đã làm được, có nh ư
mong muốn hay không?...
b. Cách tổ chức các hoạt động:
- Vẽ cùng nhau: Học sinh biến những quan sát của mình thành các bức vẽ cá
nhân. Tất cả các bài vẽ cá nhân sẽ là ngân hàng hình ảnh của nhóm để các em l ựa
chọn, sắp xếp theo một câu chuyện và vẽ cùng nhau, tạo thành một tác phẩm lớn hơn.
- Vẽ theo nhạc: Học sinh đứng xung quanh mép bàn theo từng nhóm (có từ 5 em
trở lẹn). Trước mỗi học sinh là một bảng màu. Giáo viên lựa chọn nhạc (nhạc không
lời, nhạc thiếu nhi..). Tuy nhiên tùy theo tình hình thực t ế có th ể dùng nh ạc có l ời,
tiếng vỗ tay, nghe hát…từ nhẹ nhàng chuyển sang nhanh, mạnh, sôi nổi. Học sinh lắng

6

nghe và cảm nhận giai điệu, vẽ theo hướng dẫn của giáo viên: th ứ t ự các màu t ừ sáng
sang đậm. Ví dụ:Theo thứ tự vàng, đỏ, cam, xanh… và kết thúc bằng màu đen. Sau
khi hoàn thành bức tranh lớn, giáo viên yêu cầu học sinh quan sát và t ưởng t ượng theo
mức độ cảm nhận: Em nhìn thấy gì trong tranh? Em nghĩ đến đề tài nào? Từ đó giáo
viên gợi ý học sinh sáng tạo từ thế giới tưởng tượng của mình để bắt đầu quy trình:
lựa chọn một phần tranh trong bức tranh lớn làm tác ph ẩm c ủa mình. H ọc sinh có th ể
vẽ thêm vào để làm nổi bật nội dung chủ đề hoặc bỏ bớt các chi tiết, để cuối cùng tác
phẩm đạt được có thể là: bưu thiếp, thiệp mừng, bìa sách, họa tiết trang trí đồ v ật,
tranh đề tài…
- Vẽ biểu đạt: Bao gồm vẽ không nhìn giấy và vẽ theo trí nhớ, cảm nhận của
cá nhân. Vẽ không nhìn giấy là học sinh quan sát người đối diện hoặc đồ vật tr ước
mặt và vẽ, không nhìn xuống giấy, nét vẽ liền mạch, không nhấc tay lên.
- Tạo hình bằng dây thép và vật dụng tìm được: Khuyến khích học sinh tạo
hình bằng lắp ghép, trang trí từ những vật liệu phế thải thông qua sự liên t ưởng v ề
thế giới xung quanh để tạo thành các tác phẩm biểu đạt 2 chiều hoặc 3 chiều.
c. Nội dung chương trình giáo dục Mĩ thuật theo phương pháp mới:
Nội dung chương trình giáo dục Mĩ thuật theo phương pháp mới không theo
trình tự các bài như chương trình hiện hành, mà giáo viên căn cứ vào đó để xây dựng
các chủ đề cho phù hợp. Mỗi chủ đề tạo thành một quy trình mỹ thuật tương tác và
tích hợp giữa 5 nội dung: Vẽ theo mẫu, Vẽ trang trí, Vẽ tranh, T ập n ặn t ạo dáng,
Thường thức Mỹ thuật. Mỗi chủ đề sẽ lồng ghép giáo dục nhiều mục tiêu và được
thực hiện ít nhất là 2 tiết, nhiều nhất là 5 tiết hoặc cũng có th ể h ơn. Tuy nhiên tùy
điều kiện vật chất của nhà trường, khả năng chuẩn bị đồ dùng học tập của học sinh
mà giáo viên có thể bỏ bớt, thay vào chủ đề khác hoặc xây dựng số l ượng ti ết d ạy
theo từng chủ đề cho phù hợp. Đây là một chương trình giáo dục Mĩ thuật Trung học
cơ sởnăng động, phát huy, rèn luyện được nhiều kỹ năng cho học sinh, đặc biệt là kỹ
năng sống.
Ví dụ: Chủ đề Em và những vật nuôi yêu thích (Mĩ thuật 1) – thực hi ện trong 4
tiết. Mục tiêu giáo dục của chủ đề này đó là:
- Học sinh hiểu biết những đặc điểm hình dáng về các con vật thân quen, gần gũi.
- Học sinh vẽ, xé dán, hoặc nặn, tạo dáng được những con vật nuôi quen thuộc
- Học sinh tưởng tượng và sáng tạo được một câu chuyện về những con v ật yêu
thích.
- HS phát triển được khả năng diễn đạt những suy nghĩ của bản thân
d. Hình thức tổ chức lớp học:

7

Hình thức tổ chức lớp học: Tùy theo từng chủ đề mà giáo viên ch ọn và t ổ ch ức
các hoạt động vẽ nào cho phù hợp và hiệu quả. Sản phẩm của học sinh không còn đơn
thuần chỉ là tạo hình 2D, mà là 3D, 4D, xây dựng thành câu chuyện bằng hình ảnh.
Ví dụ:
+ Chủ đề Ngôi nhà của em: Có thể tổ chức hoạt động vẽ cùng nhau, tạo hình t ừ
vật dụng tìm được.
+ Chủ đề Đồ vật trong gia đình: Tổ chức vẽ biểu đạt hoặc vẽ theo nhạc.
+ Chủ đề Lễ hội: Tổ chức hoạt động vẽ cùng nhau, tạo hình bằng dây thép, đ ất
nặn, vật dụng tìm được…
e. Cách đánh giá sản phẩm của học sinh:
Giáo viên không được đưa ra bất cứ một nhận xét nào về sản phẩm của các em.
Mà tùy theo từng sản phẩm, giáo viên gợi ý các em có nên thêm vào, hay b ỏ b ớt các
hình ảnh, nên chỉnh sửa hay thay đổi gì để tác phẩm đẹp hơn, từ đó các em tự rút ra
được kiến thức và kinh nghiệm cho bản thân ở lần sau. Mặt khác cần theo dõi, đánh
giá học sinh trong suốt quá trình tham gia các hoạt động chứ không chỉ là dựa trên đánh
giá sản phẩm chung của nhóm. Mỗi học sinh có năng lực, sở trường riêng (em thì vẽ
đẹp nhưng tạo hình bằng đất thì chưa đạt và ngược lại…) nên giáo viên c ần quan tâm
theo dõi để có những nhận xét, đánh giá cho hợp lý và đảm bảo khách quan.
Tóm lại: Tổ chức hình thức học tập theo nhóm đã và đang được áp dụng thường
xuyên trong quá trình giảng dạy các môn học ở bậc Trung học c ơ sở. Có th ể nói hi ệu
quả của việc áp dụng hình thức học tập này đáng kể nhất là rèn đ ược nhi ều k ỹ năng
quan trọng cho học sinh như: kỹ năng giao tiếp, kỹ năng sống, kỹ năng hợp tác…Vậy
khi áp dụng vào giảng dạy môn Mĩ thuật ở Trung học cơ sở(theo phương pháp mới) thì
hình thức học tập theo nhóm được thực hiện như thế nào? Chúng ta cùng tìm hi ểu
thực trạng dạy và học tại Trường THPT Quảng La
3. CƠ SỞ THỰC TIỄN:
Từ thực tế giảng dạy môn trang trí tôi thấy : Các em rất yêu thích vẽ theo nhóm, vì qua
đó các em được tiếp xúc, làm quen, hõ trợ nhau. Được tìm hiểu một số tác phẩm hội
hoạ nổi tiếng của thiếu nhi không những ở trong nước mà cả của quốc tế. Các em
được vẽ tranh, vẽ những gì mình mơ ước, mình yêu thích, tập trung trang trí góc học
tập của mình, ... Song, bên cạnh việc giảng dạy cho học sinh tiếp thu tốt những kiến
thức cơ bản đó thì Tôi thấy còn gặp nhiều hạn chế như : nhận thức của phụ huynh
học sinh, chưa coi trọng môn học, còn cho rằng đó là môn phụ, cho nên đồ dùng học
sinh còn thiếu thốn, ít đầu tư. Mặt khác một số giáo viên chưa có phương pháp dạy
thích hợp để giúp học sinh thấy hết cái hay, cái đẹp của môn học. Cơ sở vật chất của

8

nhà trường còn thiếu thèn, chưa có phòng chức năng. Phòng học chưa có đủ đồ dùng
cần thiết để phục vụ môn học, bàn ghế còn thô sơ, tư liệu có liên quan còn hạn chế.
Vì thế trong quá trình giảng dạy, tôi luôn phải cố gắng chuẩn bị tốt các khâu để kích
thích động viên học sinh thường xuyên, kịp thời. Và tôi cũng gặt hái được một số
thành quả đáng kể, phần lớn học sinh say sưa với môn học và hiểu được cái hay, cái
đẹp trong môn học, góp phần hình thành ở các em khả năng cảm thụ thẩm mĩ. Chính
vì những lý do trên mà tôi đã chọn đề tài : “ Tổ chức quản lý hoạt động nhóm hiệu quả
trong giờ thực hành vẽ tranh đề tài khối lớp 6”
+ Quan điểm nhận thức về thực hành vẽ tranh theo nhóm :
- Môn Mĩ thuật là môn học nghệ thuật, thu hút rất nhiều học sinh,.
- Cho đến nay các trường đã có giáo viên dạy mĩ thu ật, phong trào h ọc Mĩ thu ật
ngày càng một sôi nổi, hầu hết các em học sinh hào h ứng v ới môn h ọc và môn h ọc đã
được chú ý. Tất cả mọi người đã hiểu được đây là một môn học nghệ thuật Vì vậy
không ít giáo viên và học sinh, các bậc phụ huynh luôn coi trọng và đầu t ư cho môn
học. Qua đó các em thấy rằng Mĩ thuật là môn học bổ ích, lý thú và tươi vui, có tính
giáo dục đạo đức, thẩm mĩ cao và là môn học bổ trợ tích cực cho các môn học khác. Vì
thế các em đón nhận tiết học một cách nhiệt tình và hào hứng.
+ Trang thiết bị dạy học :
- Để giảng dạy môn mĩ thuật trong chương trình đào t ạo đ ược thành công, đi ều
này phụ thuộc rất nhiều vào các yếu tố như : tài liệu, phương tiện, đồ dùng tr ực quan,
...
- Có một số đồ dùng cần thiết cho việc giảng dạy Mĩ thu ật cho h ọc sinh nh ư :
bộ đồ dùng dạy học các phân môn từ lớp 6đến lớp 9 sách tham khảo, một số tranh ảnh
về tượng, phù điêu, ...
+ Cơ sở vật chất :
Nhà trường quan tâm đầu tư công nghệ thông tin cho dạy học. Vì thế góp phần
thuận tiện cho việc dạy và học của giáo viên, học sinh. Học sinh lúc nào cũng có đủ
đồ dùng, không bị quên ở nhà.
+ Về nhận thức :
- Bên cạnh những thuận lợi như trên thì dạy và học môm Mĩ thu ật vẫn còn gặp
phải một số khó khăn :
- Do quan niệm của một số giáo viên, một số bậc phụ huynh ,sự thi ếu quan tâm
mua sắm đồ dùng học tập cho học sinh, ... Điều đó ảnh h ưởng tr ực ti ếp đ ến ch ất
lượng học tập của giáo viên và học sinh gây cho học sinh cảm giác chán nản, không tự
tin làm bài. Trên thực tế điều tra tôi còn thấy có giáo viên giảng dạy bộ môn v ề

9

phương pháp sư phạm còn hạn chế, lời nói còn chưa hấp dẫn, lôi cuốn h ọc sinh, trình
bày bảng còn vụng về, lúng túng,... dẫn đến học sinh không lắng nghe, không tập
trung tìm hiểu bài còn mơ hồ, không nắm được mục tiêu của bài học. Điều đó khiến
cho các em không thích thú với bài học, thể hiện tác ph ẩm c ủa mình qua loa, đ ại khái,
vì thế không thấy được cái hay, cái đẹp và vận dụng vào cuộc sống hàng ngày.
+ Trang thiết bị dạy học :
- Bên cạnh đó còn một số học sinh tỏ thái độ thờ ơ v ới môn h ọc vì th ực t ế đ ời
sống dân trí còn nghèo, hầu hết là con em thuần nông nên đi ều kiện đ ể ph ụ huynh t ập
trung đầu tư cho học tập của các em còn hạn chế, đi ều đó ảnh h ưởng không nh ỏ đ ến
tinh thần học tập của các em.
- Ngoài ra điều kiện nhà trường còn thiếu thốn như : phòng học chức
năng, vật mẫu cho giáo viên và học sinh, phương tiện, đồ dùng trực quan, ... vì thế ảnh
hưởng lớn đến kết quả học tập và giảng dạt của giáo viên và học sinh.
. Vì vậy, là một giáo viên luôn tâm huyết với nghề tôi luôn trăn tr ở làm nh ư th ế nào đ ể
nâng cao chất lượng, đó chính là lý do tôi chọn nội dung nghiên cứu là “Tổ chức, quản
lý hoạt động nhóm hiệu quả trong giờ thực hành vẽ tranh đề tài khối lớp 6.”
4. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU:
4.1.Thực trạng việc dạy - học Mĩ thuật và các Hoạt động ngoại khóa.
Năm học 2017 - 2018 là năm chính thức áp dụng phương pháp mới vào gi ảng d ạy Mĩ
thuật ở bậc Trung học cơ sở ở một số tỉnh thành. Tính tới thời điểm hiện tại, học sinh
đã quen và thực hiện tương đối tốt mô hình học tập mới này. Áp l ực h ọc t ập không
còn là vấn đề với các em. Mặt khác, các em được thỏa thích với những sáng tạo thú vị,
được trao đổi, học hỏi từ bạn rất nhiều. Tuy nhiên về phía giáo viên vẫn còn khá
nhiều khó khăn, vướng mắc cần lời giải đáp để hoàn phương pháp d ạy thi ện theo
đúng tinh thần của việc đổi mới. Qua thời gian th ực hi ện (t ừ tháng 8 / 2016 đ ến nay),
bản thân tôi nhận thấy những mặt tích cực và còn hạn chế như sau:
1. Thuận lợi:
Thứ nhất là: Giáo viên chuyên luôn được sự quan tâm của Ngành cấp trên, đ ặc
biệt là của ban Giám hiệu nhà trường, thường xuyên động viên, khuy ến khích giáo
viên áp dụng phương pháp mới vào giảng dạy. Ban Giám hiệu luôn cố gắng tạo điều
kiện để giáo viên an tâm công tác và thực hiện nhiệm vụ được giao.
Thứ hai là: Cơ sở vật chất của nhà trường khang trang, sạch đẹp. Điều này
giúp cho giáo viên có thể sắp xếp trước vị trí cho các nhóm học sinh mà không m ất
thời gian như khi dạy ở tại lớp.
Thứ ba là: Nội dung dạy học Mĩ thuật Trung học cơ sởcó một số bài không phù
hợp vì mang yếu tố đặc thù vùng miền, do đó theo phương pháp mới thì giáo viên có
thể xây dựng kế hoạch dạy học cho phù hợp với tình hình th ực t ế đ ịa ph ương, mà
không quá phụ thuộc vào khuôn khổ của chương trình hiện hành. Các hoạt động của

10
2020-09-28 04:41:38